Refluks żołądkowo-przełykowy nie musi oznaczać choroby, ale nawracające uczucie pieczenia za mostkiem, kwaśny posmak w ustach czy ból przy pochylaniu to objawy, których nie wolno ignorować. Dobra wiadomość? Współczesna medycyna oferuje wiele skutecznych metod łagodzenia refluksu.

Sprawdź, jak działać krok po kroku.

Czym jest refluks i jak się objawia?

Refluks żołądkowo-przełykowy, fachowo określany jako Gastroesophageal Reflux Disease (GERD), to stan, w którym zawartość żołądka (kwas solny, enzymy trawienne, czasem żółć) cofa się do przełyku [4].

Przyczyną jest upośledzenie naturalnej bariery antyrefluksowej, czyli dolnego zwieracza przełyku (LES) oraz elementów anatomicznych, które normalnie zabezpieczają przed cofaniem treści.

Do kluczowych mechanizmów wyzwalających refluks należą:

  • nieprawidłowe, przejściowe rozluźnienia LES – uważane za główną przyczynę refluksu u wielu osób [1],
  • anomalie anatomiczne, np. przepuklina rozworu przełykowego, która zaburza położenie przepony i zwieracza, sprzyjając cofaniu treści,
  • zaburzenia opróżniania żołądka albo osłabiona perystaltyka przełyku lub tzw. klirens przełykowy, co zmniejsza zdolność usuwania refluksowanej treści,
  • zaburzenia obrony błony śluzowej przełyku i nadwrażliwość na kwas (u niektórych pacjentów nawet niewielka ekspozycja na kwas solny wywołuje silne objawy).

Jak objawia się refluks? Typowe symptomy i możliwe powikłania

Najbardziej charakterystycznym objawem refluksu jest zgaga, czyli pieczenie lub palenie w okolicy mostka, często promieniujące w górę, ku gardłu. Towarzyszyć może mu:

  • kwaśny lub gorzki posmak,
  • odbijanie,
  • uczucie cofania się treści żołądkowej (regurgitacja),
  • uczucie pełności,
  • objawy pozaprzełykowe: chrypka, kaszel, uczucie „guli” w gardle, zaburzenia snu, ból w klatce piersiowej [2].

U osób z nawracającym refluksem mogą pojawić się powikłania: zapalenie przełyku, nadżerki, zwężenia, a w dłuższej perspektywie zmiany rozrostowe błony śluzowej (np. metaplazja barrettowska), co zwiększa ryzyko rozwoju nowotworu przełyku.

Jak radzić sobie z refluksem – zmiany stylu życia i domowe metody

W wielu przypadkach pierwszym i często skutecznym krokiem w łagodzeniu objawów jest zmiana stylu życia i nawyków żywieniowych. Wskazane działania to m.in.:

  • jedzenie mniejszych porcji,
  • unikanie przejadania się,
  • unikanie tuż przed snem posiłków ciężkostrawnych, tłustych czy ostrych,
  • ograniczenie spożycia kawy, alkoholu, czekolady.

Ważne jest też utrzymanie prawidłowej masy ciała, unikanie palenia tytoniu oraz uniesienie górnej części tułowia podczas snu [3].

Farmakoterapia i nowoczesne leki – kiedy i jak stosować

Gdy domowe sposoby nie przynoszą ulgi lub refluks występuje regularnie i utrudnia życie, wskazane jest leczenie farmakologiczne. Podstawą terapii pozostają inhibitory pompy protonowej (IPP), które skutecznie hamują wydzielanie kwasu solnego i zmniejszają agresję treści żołądkowej.

Wśród preparatów dostępnych bez recepty, szczególne miejsce zajmuje Helicid Rapid – lek na refluks (i zgagę), który łączy dwie funkcje w jednej dawce. Dzięki unikalnej formulacji zawierającej 20 mg omeprazolu i 225 mg wodorowęglanu sodu łączy w sobie mechanizm błyskawicznego zobojęt­nienia kwasu oraz długotrwałego zahamowania jego wydzielania.

Helicid Rapid zapewnia ulga już po 5 minutach oraz ochronę błony śluzowej przez 24 godziny dzięki blokadzie wydzielania przez omeprazol. To rozwiązanie wyróżnia go spośród klasycznych antacydów, które łagodzą objaw, ale nie wpływają na przyczynę.

Dzięki temu Helicid Rapid to dobry lek na refluks bez recepty, odpowiadający potrzebom osób z epizodycznym lub nawracającym refluksem.

Kiedy refluks wymaga diagnostyki i leczenia specjalistycznego?

Jeżeli objawy refluksu występują często, są nasilone, utrudniają codzienne funkcjonowanie lub towarzyszą im niepokojące symptomy (ból przy przełykaniu, krwawienia, chrypka, kaszel, chudnięcie, niedokrwistość), konieczna jest konsultacja gastroenterologiczna i pogłębiona diagnostyka.

W zależności od wyników badań można rozważyć dalsze leczenie: długoterminowe IPP, prokinetyki, albo (w wybranych przypadkach) endoskopowe lub chirurgiczne metody wzmacniające barierę antyrefluksową, takie jak fundoplikacja czy techniki miniinwazyjne.

Wybór metody leczenia powinien zależeć od ciężkości objawów, ich częstotliwości, obecności powikłań, a także od preferencji i stanu zdrowia pacjenta.

Źródła:

  1. Iwakiri K., Hoshino S., Kawami N., Transient lower esophageal sphincter relaxation, Nihon Rinsho. 2016, 74(8):1343-1348.
  2. Katz P., Kerry B. i in., ACG Clinical Guideline for the Diagnosis and Management of Gastroesophageal Reflux Disease, The American Journal of Gastroenterology 2022, 117(1), s. 27-56.
  3. Ness-Jensen E., Hveem K., El-Serag H. i in., Lifestyle intervention in gastroesophageal reflux disease, Clin Gastroenterol Hepatol. 2015, 14(2):175–182.
  4. Zachariah R., Goo T. Lee R., Mechanism and Pathophysiology of Gastroesophageal Reflux Disease, Gastrointest Endosc Clin N Am. 2020, 30(2), s. 209-226.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

ARTYKUŁ SPONSOROWANY

PRZEJDŹ DO: STRONA GŁÓWNA