Wczesna wykrywalność nowotworów ma kluczowe znaczenie dla skuteczności terapii onkologicznej. Chorzy z nowotworami rozpoznanymi we wcześniejszych stopniach zaawansowania mają znacznie większe szanse na wyleczenie. Potencjalne objawy raka powinny skłonić do szybkiej wizyty u specjalisty. Warunkiem sukcesu jest czujność onkologiczna, która powinna obowiązywać zarówno lekarzy, jak i społeczeństwo.


Kluczowe jest dążenie do rozpoznawania nowotworów złośliwych we wczesnych stadiach klinicznego zaawansowania. Należy pamiętać, że szansa wyleczenia chorych z tej grupy jest znacząco większa niż chorych z uogólnionym, przerzutowym procesem nowotworowym.

Początkowe fazy rozwoju nowotworów złośliwych często są bezobjawowe lub skąpo objawowe. Wczesne objawy raka bywają niecharakterystyczne i uznawane za związane z banalnymi schorzeniami, takimi jak przeziębienie lub niestrawność. Zdarza się, że symptomy choroby nowotworowej są składane na karb podeszłego wieku lub przemęczenia. Objawy raka mogą być związane z konkretnym umiejscowieniem nowotworu, mogą także stanowić jego ogólnoustrojową manifestację.

Społeczeństwo, jak i lekarzy powinna obowiązywać tzw. czujność onkologiczna, wyrażająca się m.in. edukowaniem, znajomością i aktywnym poszukiwaniem potencjalnych symptomów i objawów raka, a w przypadku ich stwierdzenia – szybkim rozpoczęciem podstawowej diagnostyki.

Jakie są najczęstsze objawy raka?

  • Zmiany na skórze lub błonach śluzowych wargi, jamy ustnej, narządów płciowych. Mogą one budzić podejrzenie raka, szczególnie gdy utrzymują się ponad dwa tygodnie. W takim przypadku konieczna jest biopsja czyli pobranie małego wycinka do weryfikacji histopatologicznej;
  • Niekontrolowane i nadmierne osłabienie i chudnięcie są częstymi objawami nowotworu. Mogą towarzyszyć hiperkalcemii lub być wyrazem anemizacji spowodowanej rozwojem raka. Trudna do wyjaśnienia utrata wagi większa niż 10% w ciągu kilku tygodni jest wskazaniem do wizyty u lekarza gdyż może stanowić objaw raka.
  • Niewyjaśniony ból w jamie brzusznej, okolicy lędźwiowej, klatce piersiowej może być objawem raka, którego nie wolno lekceważyć. Ból w dole biodrowym wymaga badań w kierunku raka jelita grubego (krew utajona, morfologia, kolonoskopia, badanie dwukontrastowe rentgenowskie). Ból okolicy lędźwiowej może być objawem guza nowotworowego nerki (zalecana ultrasonografia). Bóle klatki piersiowej mogą być objawami nowotworu płuca (wymaga zrobienia zdjęcia rentgenowskiego). Bóle kości to sygnał, że być może mamy do czynienia z przerzutami lub guzem pierwotnym szpiczaka;
  • Długotrwała gorączka o niewyjaśnionym pochodzeniu może być pierwszym objawem nowotworów hematologicznych lub towarzyszyć rozsianemu rakowi piersi;
  • Powiększone węzły chłonne – ewidentnie zmienione i niezwiązane z zakażeniem należy koniecznie zbadać cytologicznie (BAC) lub histologicznie. Należy koniecznie badać i weryfikować wszystkie powiększone węzły utrzymujące się ponad trzy tygodnie;
  • Owrzodzenie brodawki sutkowej może być objawem nowotworu Pageta;
  • Zmiany wyglądu jąder. Jakakolwiek zmiana kształtu, wielkości lub konsystencji jąder musi być koniecznie zbadana przez lekarza, ponieważ może być objawem raka. Jeśli dodatkowo występuje powiększenie gruczołów piersiowych i węzłów chłonnych, należy wykonać badania pod kątem nowotworu jądra;
  • Wyczuwalny guz nowotworowy w piersi należy jak najszybciej konsultować i diagnozować w specjalistycznej poradni. Ważne jest, aby badanie przeprowadził doświadczony lekarz onkolog, gdyż badania obrazowe (mammografia i USG) oraz morfologiczne (biopsja aspiracyjna cienkoigłowa) nie wykrywają wszystkich raków;
  • Uporczywy, chroniczny kaszel, który utrzymuje się nienaturalnie długo i zmienia swój charakter to sygnał, iż istnieje potrzeba wykonania zdjęcia rentgenowskiego. To mogą być symptomy i objawy raka płuc.
  • Objawem nowotworu, którego nie wolno lekceważyć jest krwioplucie. Dzięki szybkiej reakcji i wykonaniu zdjęć rentgenowskich i bronchoskopii istnieje szansa na wykrycie operacyjnego raka płuca;
  • Świeża krew w stolcu lub stolec ciemnobrunatny, naprzemienne zaparcia i biegunki, wzdęcia, śluz w stolcu, to objawy raka, które wymagają specjalistycznych badań – rektoskopii, badania rektosigmoidoskopem lub kolonoskopem. Warto wykonać wielokrotne badania na krew utajoną w kale. To może być guz nowotworowy zlokalizowany w układzie pokarmowym;
  • Nowotwór gardła, krtani, przełyku lub żołądka może objawiać się trudnościami w przełykaniu;
  • Uporczywe i nawracające bóle głowy z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami, narastająca senność, zmiany w charakterze i problemy z koncentracją powinny być sygnałem do wizyty u neurologa. Mogą być objawami guza mózgu.

 

Niepokojące objawy raka

Podsumowując – nie ma jednych, wspólnych i typowych objawów nowotworu. Guz nowotworowy może dawać objawy niespecyficzne i niecharakterystyczne. Najbardziej niepokojące są wszelkie symptomy, które trwają dłużej niż dwa tygodnie, nie ustępują lub mają nawracający charakter.

Wszelkie powtarzające się i niepokojące objawy, takie jak krwawienia, guzki i nacieki, które możemy sami zauważyć oraz nawracające, uporczywe bóle stanowią poważny sygnał ostrzegawczy i wymagają konsultacji z lekarzem.

Nie wolno lekceważyć znamion na skórze, które się powiększają, swędzą i krwawią.

Utrzymujący się tygodniami kaszel i chrypka to powody do wizyty u specjalisty. Również wszelkie powtarzające się krwawienia (poza miesiączką) powinny wywoływać niepokój. Krew z nosa może być wynikiem podwyższonego ciśnienia krwi, ale również symptomem rozwijania się nowotworu. W przypadku narządu rodnego niepokojące są upławy i krwawienia.

Ból głowy jest jedną z najczęstszych dolegliwości, jednocześnie bywa powszechnie bagatelizowany. Silne bóle głowy, nawracające i stopniowo narastające w czasie, wymagają wykluczenia zmian nowotworowych w ośrodkowym układzie nerwowym. Nowotwory wewnątrzczaszkowego (guzy mózgu) mogą wywoływać również inne objawy ogólne związane ze wzrostem ciśnienia wewnątrzczaszkowego, takie jak nudności, wymioty, zaburzenia pamięci i sprawności umysłowej oraz napady padaczki.

U osób palących tytoń i nadużywających alkoholu warto zwrócić uwagę na wszelkie zmiany w obrębie warg i jamy ustnej, w tym na czas, od jakiego występują. Podejrzenia raka budzą zmiany utrzymujące się powyżej trzech tygodni.

Objawy ze strony płuc wskazujące na raka płuca są mało swoiste i pojawiają się najczęściej w zaawansowanych stadiach choroby. Chorzy mogą zgłaszać pojawienie się kaszlu lub zmianę jego charakteru, duszność, chrypkę, zaburzenia połykania, bóle w klatce piersiowej. Wystąpienie krwioplucia jest objawem, który świadczy o dużym zaawansowaniu choroby i wymaga natychmiastowej diagnostyki u specjalisty.

Krwiomocz jest najczęściej spowodowany infekcjami w układzie moczowym, jednak jeśli nie towarzyszą mu dodatkowe objawy infekcji lub utrzymuje się mimo leczenia, bezwzględnie konieczne jest pogłębienie diagnostyki. Poza badaniem ogólnym moczu prawidłowe postępowanie uwzględnia wykonanie badań ultrasonograficznych

Często niepokojącym pacjentów objawem ogólnym, z powodu którego zgłaszają się oni do lekarza jest niezamierzone chudnięcie, które może występować w przypadku każdego nowotworu i zawsze powinno stanowić sygnał alarmowy. Kacheksja dość często łączy się z osłabieniem wynikającym z anemizacji i występuję przeważnie w rakach płuca, przewodu pokarmowego i raku nerki.

Wielu osobom latami dokuczają zaparcia, biegunki i niestrawności. Mogę one być wynikiem i objawem rozwijającego się nowotworu jelita grubego. Skłonić do wizyty u lekarza powinno niekontrolowane tracenie na wadze oraz długofalowe osłabienie – które może wynikać z anemii – wtórnego sygnału obecności nowotworu.

Badania nowotworowe

Jeżeli potencjalne objawy raka niepokoją nas, to mamy prawo i powinniśmy domagać się specjalistycznych badań.

Nie jest również możliwe, żeby objawy sugerujące raka musiały być zawsze rozpoznawane przez onkologa. Wstępna diagnostyka powinna leżeć w kompetencjach lekarza rodzinnego. Zaniepokojony pacjent, który wykrył u siebie potencjalne objawy nowotworu ma prawo i powinien domagać się otrzymania skierowania na stosowne badania specjalistyczne lub wystawienia zielonej karty diagnostyki i leczenia onkologicznego.

 

ZOBACZ: SZCZEGÓŁOWE SYMPTOMY I OBJAWY RÓŻNYCH NOWOTWORÓW

Jakie są najczęstsze objawy raka?
4.3 (86.02%) 103 votes