16 stycznia 2026 roku obchodzony jest Światowy Dzień Radiologii Interwencyjnej – jednej z najszybciej rozwijających się dziedzin współczesnej medycyny, która rewolucjonizuje sposób leczenia wielu chorób, w tym nowotworów, schorzeń naczyniowych oraz urazów.
Czym jest radiologia interwencyjna wyjaśnia ekspert – dr hab. med. Grzegorz Rosiak, radiolog interwencyjny, wiceprzewodniczący sekcji zabiegowej Polskiego Lekarskiego Towarzystwa Radiologicznego (PLTR).
Radiologia interwencyjna
Radiologia interwencyjna łączy nowoczesną diagnostykę obrazową z leczeniem. Zabiegi wykonywane są pod kontrolą tomografii komputerowej, rezonansu magnetycznego, ultrasonografii lub angiografii. Zamiast klasycznych operacji chirurgicznych stosuje się precyzyjne, małoinwazyjne procedury wykonywane przez kilkumilimetrowe nakłucia skóry.
Dzięki temu pacjenci doświadczają mniejszego bólu, krótszej hospitalizacji, szybszego powrotu do sprawności oraz mniejszego ryzyka powikłań. W wielu przypadkach radiologia interwencyjna jest jedyną możliwą formą leczenia, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku, z chorobami współistniejącymi lub w ciężkim stanie ogólnym.
16 stycznia przypada Światowy Dzień Radiologii Interwencyjnej.
Radiologia interwencyjna – nowoczesne leczenie bez skalpela
Zakres zastosowań radiologii interwencyjnej jest bardzo szeroki i obejmuje niemal wszystkie dziedziny medycyny.
Nowoczesna onkologia
Radiologia interwencyjna jest jednym z filarów współczesnego leczenia nowotworów. Umożliwia:
- ablacje guzów (mikrofalowe, prądem o wysokiej częstotliwości, krioablacje), czyli niszczenie nowotworów za pomocą wysokiej lub niskiej temperatury – m.in. w guzach wątroby, nerek, płuc, kości i nadnerczy
- chemoembolizację i radioembolizację – precyzyjne leczenie nowotworów wątroby poprzez zamknięcie naczyń guza i podanie leku bezpośrednio do zmiany nowotworowej
- biopsje celowane – szybkie i precyzyjne rozpoznanie nowotworu, które pozwala szybciej rozpocząć skuteczne leczenie
Dla wielu pacjentów, którzy nie kwalifikują się do operacji, są to jedyne dostępne metody leczenia. Dowiedz się więcej na temat onkologii interwencyjnej.
Leczenie chorób naczyń
Radiologia interwencyjna stanowi podstawę nowoczesnej medycyny naczyniowej:
- udrażnianie zwężeń i niedrożności tętnic (angioplastyka, stentowanie)
- leczenie miażdżycy i niedokrwienia kończyn – często ratujące pacjentów przed amputacją
- leczenie tętniaków aorty i innych naczyń metodami wewnątrznaczyniowymi
- leczenie zakrzepicy poprzez mechaniczne usuwanie skrzeplin lub trombolizę miejscową
Ratowanie życia w stanach nagłych
Radiologia interwencyjna jest nieoceniona w medycynie ratunkowej i leczeniu urazów:
- tamowanie krwotoków po wypadkach, urazach i operacjach
- leczenie krwawień z przewodu pokarmowego
- leczenie krwotoków poporodowych
- zamykanie pękniętych tętniaków
W wielu przypadkach pozwala to uniknąć rozległej operacji chirurgicznej u pacjentów w stanie zagrożenia życia, a u części pacjentów jest to jedyna skuteczna opcja leczenia.
Leczenie bólu i chorób kręgosłupa
Radiologia interwencyjna odgrywa również ogromną rolę w leczeniu bólu:
- wertebroplastyka i kyfoplastyka w złamaniach kręgosłupa
- leczenie zmian zwyrodnieniowych
- leczenie bólu nowotworowego
- precyzyjne blokady przeciwbólowe pod kontrolą obrazu
Leczenie chorób narządów wewnętrznych
Radiologia interwencyjna pomaga także w leczeniu wielu chorób internistycznych i chirurgicznych:
- udrażnianie dróg żółciowych
- leczenie wodonercza (nefrostomie)
- drenaże ropni i zbiorników zapalnych
- leczenie powikłań pooperacyjnych
- leczenie mięśniaków macicy metodą embolizacji
- leczenie przerostu prostaty metodą embolizacji
Radiologia interwencyjna w Polsce
Mimo ogromnego potencjału i skuteczności tej dziedziny, radiologia interwencyjna w Polsce jest nadal słabo dostępna dla pacjentów. Główne przyczyny to:
- niedobór nowoczesnego sprzętu (np. angiografów i tomografów zabiegowych)
- brak wyspecjalizowanych poradni i oddziałów radiologii interwencyjnej,
- niewystarczająca struktura organizacyjna w systemie ochrony zdrowia,
- brak systemowego wsparcia dla kształcenia kadr.
Problem niedoboru specjalistów w dużej mierze wynika z braku sprzętu, na którym młodzi lekarze mogliby się szkolić. Brak infrastruktury oznacza brak leczenia, ale także brak możliwości kształcenia kolejnych pokoleń radiologów interwencyjnych. To zamknięte koło, które ogranicza rozwój tej dziedziny i dostęp pacjentów do nowoczesnej terapii.
W wielu krajach Europy Zachodniej (a zwłaszcza w USA) radiologia interwencyjna jest standardem postępowania w onkologii, leczeniu chorób naczyń i urazów. W Polsce wciąż pozostaje niedoinwestowana i niedoceniana.
Czas na systemowe inwestycje
Światowy Dzień Radiologii Interwencyjnej to doskonała okazja, by zwrócić uwagę na konieczność:
- inwestycji w nowoczesny sprzęt,
- tworzenia wyspecjalizowanych oddziałów i poradni,
- budowy systemu szkolenia kadr,
- włączenia radiologii interwencyjnej do strategicznych programów zdrowotnych.
Radiologia interwencyjna to przyszłość nowoczesnej medycyny – skuteczna, bezpieczna i przyjazna pacjentowi.
Polscy pacjenci zasługują na taki sam dostęp do innowacyjnych metod leczenia jak pacjenci w innych krajach Europy.
PRZEJDŹ DO: MEDYCYNA
